AI Act en ISO 42001

Wat betekent de AI Act voor jouw organisatie?

Je team gebruikt misschien al AI, maar niet iedere toepassing brengt dezelfde plichten mee. Begin met wat je precies gebruikt en wat het voor mensen doet.

Breng AI-toepassingen, rollen en risico’s in kaart en bepaal welke verplichtingen uit de Europese AI Act relevant zijn.

Begin bij je rol en gebruikssituatie

De regels verschillen voor aanbieders, gebruiksverantwoordelijken, importeurs en distributeurs. Een organisatie kan bij verschillende toepassingen een andere rol hebben.

Beschrijf daarom per AI-systeem het doel, de gebruiker, betrokken gegevens, leverancier, impact en beslissingen die ermee worden ondersteund of genomen.

  • verboden toepassingen
  • hoog-risico-AI-systemen
  • transparantieverplichtingen
  • regels voor AI-modellen voor algemene doeleinden
  • overige AI met algemene governance- en zorgvuldigheidsvragen

Welke toepassingsdata gelden?

De algemene toepassingsdatum is 2 augustus 2026, met uitzonderingen. De oorspronkelijke verboden praktijken en AI-geletterdheid gelden sinds 2 februari 2025; regels voor modellen voor algemene doeleinden sinds 2 augustus 2025, met overgangsbepalingen. Na wijzigingsverordening (EU) 2026/1744 gelden de relevante hoog-risicoregels uit hoofdstuk III, afdelingen 1–3, vanaf 2 december 2027 voor artikel 6, lid 2 / bijlage III en vanaf 2 augustus 2028 voor artikel 6, lid 1 / bijlage I. Artikel 6, lid 5, valt buiten dit uitstel. Nieuwe verboden uit de wijziging gelden vanaf 2 december 2026. Controleer per systeem ook het overgangsrecht voor bestaande systemen.

Aanbieders en gebruiksverantwoordelijken moeten maatregelen nemen die de AI-geletterdheid van betrokken medewerkers en andere gebruikers namens hen ondersteunen. De gewijzigde bepaling vraagt geen garantie op een bepaald individueel kennisniveau. Stem uitleg en opleiding af op kennis, toepassing en betrokken personen.

Maak een werkbaar AI-register

Het interne AI-register hieronder is een praktische werkwijze om overzicht te houden. Het is geen algemene wettelijke registerplicht voor iedere AI-toepassing. Eventuele registratie in de EU-databank is een afzonderlijke verplichting voor specifieke systemen en rollen.

Een spreadsheet kan een begin zijn, maar spreek af wie nieuwe toepassingen meldt en wie ze beoordeelt. Neem ook ingebouwde AI-functies van bestaande software en informeel gebruikte generatieve AI mee.

Leg minimaal eigenaar, doel, leverancier, gegevens, gebruikers, risicocategorie, besluitvorming en afgesproken maatregelen vast.

Wat moet je nu organiseren?

Bouw één lichte goedkeuringsroute die past bij het risico. Niet iedere toepassing heeft een uitgebreid dossier nodig, maar iedere toepassing moet wel herkenbaar en verantwoord gebruikt worden.

AI Act, AVG en andere regels naast elkaar

De AI Act vervangt privacy-, arbeids- of consumentenrecht niet. Een AI-toepassing kan tegelijk een DPIA, informatiebeveiligingsbeoordeling, ondernemingsrechtelijke besluitvorming of sectorspecifieke toets vragen.

Gebruik daarom één intake die relevante disciplines vroeg betrekt in plaats van losse controles achteraf.

Veelgestelde vragen

Geldt de AI Act alleen voor ontwikkelaars?+

Nee. Ook organisaties die AI-systemen gebruiken kunnen verplichtingen hebben.

Moet iedere AI-toepassing worden verboden of gecertificeerd?+

Nee. De verplichtingen hangen af van rol en risicocategorie.

Wat is AI-geletterdheid?+

Passende kennis en vaardigheden om AI verantwoord te begrijpen en gebruiken, afgestemd op context en risico.

Gebruikte en geraadpleegde bronnen

Voor feitelijke en tijdgevoelige informatie gebruiken we bij voorkeur primaire bronnen. Controleer bij belangrijke besluiten altijd de actuele officiële publicatie.

Gerelateerde artikelen

AI Act en ISO 42001ISO 42001 en de AI Act: wat is het verschil?Bekijk artikel →AVG en privacyWanneer is een DPIA verplicht?Bekijk artikel →Leveranciers en ketenbeveiligingWat betekent NIS2 voor leveranciers en de keten?Bekijk artikel →

Deze uitleg is algemeen en vervangt geen juridische beoordeling of de officiële normtekst.

We onthouden jouw cookiekeuze en weergavevoorkeuren. Deze opslag is nodig om de website en jouw instellingen te laten werken.

Clarity registreert klikken, scrollen en pagina-interacties voor gebruiksanalyse en sessieopnamen. Formuliervelden zijn gemaskeerd. De cookies _clck (maximaal 1 jaar) en _clsk (1 dag) koppelen paginaweergaven aan een bezoek of sessie.

Daarnaast gebruiken we Plausible voor geaggregeerde, cookieloze statistieken. Deze meting blijft werken bij weigeren.

We bewaren jouw keuze 30 dagen in deze browser. Bij intrekken kan de pagina opnieuw laden om al geladen volgsoftware te stoppen. Lees ons cookiebeleid.